Genel Bilgi

Dünyada 20. yüzyılın son çeyreğinde hızlanan, bilgiye dayalı küresel ekonomik yarış ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerinde yaşanan önemli gelişmeler, ülkelerin her alanda olduğu gibi yükseköğretim alanında da sistemlerini  yeniden değerlendirmelerini ve gelişmeler ışığında yeniden yapılandırmalarını beraberinde getirmiştir.

Her geçen gün yükseköğretime olan talebin artması, buna karşın kamu kaynaklarından yükseköğretim kurumlarına ayrılan kaynakların aynı oranda artmaması, yaşanan hızlı ekonomik ve sosyal değişimler ile bilgi ekonomisi ve toplumu esaslı gelişmelerin yükseköğretim kurumlarından daha nitelikli hizmet beklentisinin artması ile hızla daha büyüyen ve yönetimi daha kompleks hale gelen yükseköğretim kurumlarının eğitim, öğretim, araştırma ve diğer hizmetlerinde sistematik ve stratejik yaklaşımları zorunlu hale getirmektedir.

Bu değişim, özellikle ABD’ye kıyasla yükseköğretim ve araştırmada giderek rekabet gücünü kaybeden Avrupa ülkelerinin Lizbon Süreci ile başlayan ve 2010 yılına kadar dinamik ve etkin bir bilgi toplumu ve ekonomisi oluşmayı hedefleyen Avrupa düzeyinde radikal bir hızda yaşanmaktadır.

Avrupa ülkelerinin bu kapsamda, etkin ortak bir Avrupa Yükseköğretim Alanı (AYA) ve Avrupa Araştırma Alanı (AAA) oluşturma çalışmaları Bolonya süreci ile şekillenmiş ve bunu takip eden süreçler ile desteklenerek geliştirilmiştir. Günümüzde bu kapsamdaki çalışmalar büyük ivme kazanarak devam etmektedir.

Bu kapsamda yürütülmekte olan çalışmaların içerisinde, Avrupa yükseköğretimin güçlendirilmesi, kalite düzeylerinin yükseltilmesi ve ortak kabul görmüş belirli standartlarda yükseköğretim sistemlerinde  kalite güvence sistemlerinin oluşturulması yönündeki çalışmalar en önemli gündem maddesi haline gelmiştir.  Bolonya süreci içerisinde bu konuda yapılan çalışmalar ve öneriler Yükseköğretimde Avrupa Kalite Güvence  Birliği (ENQA)’nin  2005 yılında yayınlamış olduğu “Avrupa Yükseköğretim Alanında Kalite Güvence İlke ve Standartları” raporunda yayınlanmıştır. Bu raporda yayınlanmış olan ilke ve standartlar günümüzde bu alanda yürütülmekte olan çalışmalara rehberlik etmekte ve bu sayede Avrupa Yükseköğretim Alanı’nda yükseköğretim kurumlarının birbirleri ile uyum içinde ve kıyaslanabilir kalite düzeyinde hizmet vermeleri hedeflenmektedir.

Bu kapsamda, her ülke kendi eğitim sistemine uygun kalite güvence standartlarını ortaya koymakta ve bu standartlar ışığında kendi eğitim sistemlerini değerlendirmektedir. Aynı kapsamda, ülkeler yükseköğretim kurumlarının kalite geliştirme faaliyetlerinin değerlendirilmesi için kalite ajansları oluşturulmakta ve dış değerlendiricileri kullanarak yükseköğretim kurumlarının kalite düzeylerinin belirlenmesini sağlamaktadırlar.

Ülkemizde de bu gelişmeler ışığında, Yükseköğretim Kurulu tarafından, yükseköğretimde kalite standartlarının oluşturulması,  yükseköğretim kurumlarının akademik ve idari hizmetlerinin kalite düzeylerinin iyileştirilmesi ve bu alanda uluslararası uyumluluğun sağlanabilmesi için Yükseköğretim Kurulu tarafından hazırlanan “Yükseköğretim Kurumlarında Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme” yönetmeliği 25942 Sayı ve 20.09.2005 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.  ve bu yönetmelik kapsamında, çalışmaları koordine etmek üzere, Yükseköğretim Kurumları Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Komisyonu (YÖDEK) kurulmuştur. YÖDEK, yükseköğretim kurumlarında akademik değerlendirme ve kalite geliştirme çalışmalarını ilgili yönetmelik ışığında yürütülebilmesine rehberlik edecek süreçleri tanımlamıştır.

Söz konusu yönetmeliğin 8. Maddesi gereği Yükseköğretim kurumları kendi içlerinde akademik değerlendirme ve kalite geliştirme çalışmalarından sorumlu, Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Kurulu’nu oluştururlar. Bu amaçla kurulmuş olan İstanbul Üniversitesi Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Kurulu, ilgili yönetmelik kapsamında çalışmalarına devam etmektedir

İstanbul Üniversitesi Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Kurulu(İÜ-ADEK); üniversite genelinde eğitim-öğretim, araştırma, idari hizmetler (yönetim) ve topluma sunulan hizmetlerle ilgili kalite yönetim sistemi kurmak, program akreditasyonlarına hazırlık ve stratejik plan hedeflerini gerçekleştirmek amacıyla ‘bütünleşik bir kalite yönetim sistemi’ çalışması yürütmektedir. Bu amaçla tüm üniversite genelinde ve hastanelerde; ISO 9001’i temel alan, bununla birlikte Avrupa Üniversiteler Birliği (EUA), Yükseköğretimde Avrupa Kalite Güvence Birliği (ENQA), Yükseköğretim Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Komisyonu (YÖDEK), EFQM vb. kalite ile ilgili sistem ve kuruluş esaslarını da içeren bütünleşik bir kalite yönetim sistemi alt yapısı hazırlanmıştır. Üniversite genelinde kalite kültürünü yaygınlaştırmak amacıyla akademik ve idari personelin hepsine ulaşmak hedeflenerek eğitim çalışmaları ve diğer faaliyetler yürütülmektedir. Üniversitenin tüm birimlerini kapsayan bütünleşik kalite yönetim sistemi çalışması, alanında ülkemizde en geniş ölçekli kalite çalışmasıdır.

 

Kaynak: Yükseköğretm Kurumlarında Akademik Değerlendirme ve Kalite Geliştirme Rehberi

 

12/03/2013
3179 defa okundu

İstanbul Üniversitesi Merkez Kampüsü

34452 Beyazıt/Fatih-İstanbul

Tel: 0 (212) 440 00 00